ฉลาดในประโยชน์
ธรรมะวันหยุด
พระเทพคุณาภรณ์ (โสภณ โสภณจิตฺโต ป.ธ.9) เจ้าอาวาสวัดเทวราชกุญชร วรวิหาร www.watdevaraj.com
ความเป็นผู้ฉลาดในประโยชน์เป็นคุณธรรมสำคัญ ที่สนับสนุนให้บำเพ็ญกิจที่มีประโยชน์ ตามแนวทางของผู้รู้ทั้งหลาย
ผู้ฉลาดในประโยชน์จะบำเพ็ญกิจที่มีประโยชน์ได้เป็นอย่างดี ต้องมีคุณธรรม เช่น ความอาจหาญ ซื่อตรง เที่ยงธรรม ว่าง่าย อ่อนโยน ไม่ดูหมิ่นผู้อื่น เป็นกำลังช่วยส่งเสริมอีกชั้นหนึ่ง
เป็นผู้อาจหาญ คือ ไม่หวาดหวั่นต่ออันตราย ซึ่งจะมาขัดขวางการดำเนินงาน มุ่งความสำเร็จประโยชน์ เป็นเบื้องหน้า ใช้วิจารณญาณตรวจตราโดยรอบคอบแล้ว เห็นว่าไม่มีทางผิดพลาด กระทำด้วยน้ำใจจริงปราศจากความลังเลสงสัย ทั้งไม่พรั่นพรึงต่อความยากลำบาก
เมื่อประกอบการงานใดๆ ไม่ว่าเล็กหรือใหญ่ ย่อมสามารถให้สำเร็จได้เป็นอย่างดี หากมีหน้าที่เป็นหัวหน้า ซึ่งจะต้องนำบริวารไปสู่ความเจริญ ก็เป็นที่อุ่นใจในความสามารถว่า อาจส่งเสริมให้มีความสุข ความเจริญได้อย่างแน่นอน
เป็นคนซื่อ ไม่เอารัดเอาเปรียบ ย่อมเป็นที่ไว้ใจของคนทั้งหลาย ถ้าเป็นคนคดโกง ก็เป็นภัยร้ายแรง ไม่น่าไว้วางใจ และอาจใช้ความสามารถ ของตนไปในทางที่ผิด ทำการเอารัดเอาเปรียบคนอื่นเมื่อสบโอกาสได้ วิสัยของคนซื่อ เป็นผู้รู้จักบุญคุณ ไม่ทำการลบหลู่ มีความจงรักภักดี ไม่เอาใจออกห่าง เป็นคนไม่คิดคดต่อมิตร
เป็นคนเที่ยงธรรม เมื่อดำรงตำแหน่ง ผู้ปกครอง ได้รู้ชัดถึงอัธยาศัยและความประพฤติของชนทั้งหลายซึ่งมีต่างๆ กัน ทราบหลักธรรมดาสามัญที่มีอยู่ทั่วไปใน หมู่ชน ย่อมสามารถรู้เท่าทันบุคคลทุกชนิด อาจประกอบกิจของผู้เป็นใหญ่โดยเที่ยงธรรม นำหมู่คณะไปสู่ความเจริญรุ่งเรืองไพบูลย์
เป็นคนว่าง่าย คือ ฟังเสียงผู้อื่นบ้าง เพื่อช่วยให้รอบคอบยิ่งขึ้น ไม่พลาดพลั้ง และไม่จำเป็นที่ผู้น้อยเท่านั้นจะประพฤติเพื่อให้ผู้ใหญ่กรุณา แม้ผู้เสมอกันหรือผู้ใหญ่กว่า ก็ต้องประพฤติ เพราะเมื่อมิตรสหายหรือผู้น้อยตักเตือน หรือทักท้วงในข้อที่ถูก ก็ควรต้องฟังและทำตาม ไม่เช่นนั้น จะเป็นทางเสื่อมมิตร หรือคลายความเคารพนับถือ
มีอัธยาศัยอ่อนโยน ไม่แข็งกระด้าง ทั้งไม่ดูหมิ่นผู้อื่นด้วยประการต่างๆ ความเป็นผู้อ่อนโยน ชวนให้น่ารักใคร่ และนับถือของชนทั่วไป ความไม่ดูหมิ่นผู้อื่น ให้ความไว้วางใจแก่ผู้ที่สมควรให้ เป็นเครื่องรักษาน้ำใจของผู้ร่วมงานให้จงรักภักดีและกลมเกลียวไม่บาดหมาง
ผู้ฉลาดในประโยชน์ต้องเป็นผู้อาจหาญ จึงสามารถประกอบกิจที่เป็นประโยชน์ให้สำเร็จ ต้องเป็นคนซื่อ จึงจะเป็นที่เชื่อถือไว้ใจของชนทุกชั้น ต้องเป็นคนตรงคือเที่ยงธรรม จึงจะเป็นที่นับถือยกย่องของประชาชน ต้องเป็นคนว่าง่าย ไม่ดื้อดึง จึงจะทำอะไรไม่ผิดพลาด ต้องเป็นคนอ่อนโยนไม่แข็งกระด้าง จึงจะเป็นที่นิยมรักใคร่ของชนทั่วไป ต้องเป็นคนไม่ดูหมิ่นผู้อื่น จึงจะไม่บาดหมางกับใครๆ และทำตนให้ดีขึ้นโดยลำดับ
ไม่มีความคิดเห็น:
แสดงความคิดเห็น